Prawidłowe działanie układu hamulcowego w samochodzie jest jednym z najważniejszych punktów dotyczących bezpieczeństwa jazdy. Sprawne hamulce decydują o długości drogi hamowania i pozwalają lepiej panować nad hamującym pojazdem, a w przypadku hamulca pomocniczego, skutecznie unieruchamiają pojazd na miejscu postoju.

Zasada działania

Naciśnięcie pedału hamulca powoduje w zależności od konstrukcji układu hamulcowego:

Układ hamulcowy tarczowy - zadziałanie zacisku hydraulicznego dociskającego klocki hamulcowe do tarczy hamulcowej.

Układ hamulcowy bębnowy - rozsuniecie szczęk hamulcowych i dociśnięcie ich do bębna hamulcowego.

Siły hamowania są tak rozłożone, że większy ich udział mają koła przednie, stąd przeważnie koła przednie są wyposażone w hamulce tarczowe - bardziej skutecznie, niż stosowane na kołach tylnych hamulce bębnowe.

Duża gama modeli jest wyposażona w hamulce tarczowe również na kołach tylnych, a hamulce przednie mają tarcze hamulcowe wentylowane dla lepszego odprowadzania ciepła.

Często stosuje się układy zapobiegające blokowaniu kół podczas gwałtownego hamowania (ABS) - pozwalające zachować kontrolę nad kierunkiem jazdy oraz układy wspomagające nagłe hamowanie, działające przy nagłym silnym wciśnięciu pedału hamulca.

Wszystkie te układy mają jeden cel, niezwłoczne i bezpieczne zatrzymanie pojazdu.

Obsługa układu hamulcowego wymaga:

• Okresowej kontroli zużycia okładzin ciernych i elementów współpracujących, ew. oczyszczenia lub wymiany.
• Sprawdzenia skuteczności działania hamulców poprzez pomiary sił hamowania i wartości różnic sił pomiędzy kołami.
• Oględzin stanu przewodów hamulcowych pod kątem przetarć, śladów wycieków.
• Wymiany płynu hamulcowego zgodnie z planem obsługowym danego pojazdu.

Zjawisko tarcia związane z hamowaniem powoduje ścieranie się elementów układu, stąd konieczność okresowej wymiany okładzin w postaci klocków lub szczęk hamulcowych.

Zalecana minimalna grubość klocka hamulcowego to 2 mm, a szczęk hamulcowych 1,5 mm.

Zużywają się jednak nie tylko okładziny, lecz również elementy współpracujące jak tarcze hamulcowe i bębny.

Jeżeli grubość tarcz hamulcowych będzie mniejsza od dopuszczalnej lub w przypadku bębnów hamulcowych ich średnica będzie zbyt duża elementy te podlegają wymianie.

Niepokojące objawy:

Hałas podczas hamowania - odgłos ocierania

>>> może oznaczać zużycie się okładzin ciernych i wymaga pilnej wizyty w ASO w celu kontroli - oczyszczenia lub wymiany elementów układu.

Zaświecenie się lampki kontrolnej hamulca

>>> może być spowodowane zaciągnięciem hamulca postojowego lub obniżeniem poziomu płynu hamulcowego.

Sygnał taki należy niezwłocznie sprawdzić w ASO, wcześniej jednak należy sprawdzić poziom płynu hamulcowego w zbiorniczku. Jeżeli zostanie stwierdzony brak płynu hamulcowego pojazd powinien być dostarczony do ASO lawetą. Istnieje bowiem możliwość, że układ hamulcowy na skutek wycieku płynu jest niesprawny i nie będzie działał.

Wibracje pojazdu podczas hamowania

>>> mogą być spowodowane uszkodzeniem lub zużyciem się części w układzie hamulcowym. Wymagana w takim wypadku jest wizyta w ASO i kontrola układu.

"Twardy" lub "miękki" pedał hamulca podczas hamowania

>>> jest zazwyczaj objawem poważnej niesprawności układu hamulcowego.

Zbaczanie z toru jazdy podczas hamowania

>>> świadczy o nierównomiernych siłach występujących w układzie.

Zaświecenie się lampki awarii systemu ABS, jeżeli pojazd jest wyposażony w taki układ

>>> ostrzega o niesprawności tego układu. Kontrolę i naprawę należy jak w każdym przypadku powierzyć ASO.

powrót