Wreszcie nastała wiosna i coraz częściej będziemy starali się spędzać czas wraz z rodziną na łonie natury. Skłoniło mnie to do poruszenia tematu, który jest realnym wyzwaniem dla sporej grupy rodziców i opiekunów, podróżujących samochodem ze swoimi pociechami.

Powszechnie wiadomo, że w trakcie podróżowania z dziećmi, może nas spotkać wiele niedogodności oraz niebezpieczeństww samochodzie i na drodze. Mogą to być zagrożenia - nazwijmy je „techniczne” (dobranie niewłaściwego fotelika, zła regulacja siedziska, bądź skutki niekontrolowanego opuszczenia auta przez dziecko, itp.), jak również czynniki zdrowotne (choroba lokomocyjna, źle ustawiona temperatura i przeciągi w samochodzie, częsta potrzeba korzystania z toalety, głód, itd.) oraz złe nastroje i humory (nuda lub histeria inspiruje dziecko do nieprzewidywalnych zachowań).

Rozważmy najpierw priorytetowy temat bezpieczeństwa. W wielu krajach obowiązuje szereg uregulowań prawnych, w wyniku których konieczne jest doposażenie pojazdu przewożącego dzieci w specjalistyczne foteliki dziecięce. Polski Kodeks drogowy nakłada na rodziców obowiązek wożenia dzieci aż do 12. roku życia lub do osiągnięcia 150 cm wzrostu "w foteliku ochronnym lub innym urządzeniu do przewożenia dzieci, odpowiadającym wadze i wzrostowi dziecka oraz właściwym warunkom technicznym" (art. 39 ust. 3). Jest to więc zakup konieczny.

Specjalna, ergonomiczna konstrukcja fotelików oraz ich usytuowanie w samochodzie zabezpieczają najwrażliwsze części dziecięcego ciała. Dlatego dla różnych przedziałów wiekowych i wagowych, przewiduje się nieco inne konstrukcje tylko po to, aby maksymalnie chronić słabo jeszcze rozwinięte w danej grupie części ciała. I tak np. u niemowląt jest to okolica karku i szyi, a u starszych dzieci - już siedzących - strefa miednicy i bioder.

Podział fotelików:

• kat. 0 i 0+ à dla niemowląt o masie do 13 kg (Ważne jest przy tym przewożenie pociechy tyłem do kierunku jazdy. Zmniejsza się ryzyko uszkodzeń głowy i szyi.)
• kat. 1 à dla małych dzieci o masie 9-18 kg (zwykle pomiędzy drugim, a czwartym rokiem życia)
• kat 2 à dla dzieci w wieku 4-7 lat i masie 15-25 kg
• kat 3 à do przewozu dzieci powyżej 7 lat o masie ciała 22-36 kg*

* jeśli wzrost dziecka nie przekracza 150 cm, to i tak musi ono korzystać z siedziska.

Uwaga! Należy pamiętać, że fotelik samochodowy można montować na przednim siedzeniu tylko w sytuacji, gdy auto nie posiada poduszki powietrznej lub daje się ją dezaktywować (często wymaga to wizyty w ASO, o ile brak szczegółowej instrukcji producenta).

Pozytywnie zaskakuje bogate wzornictwo i dodatkowe akcesoria, jak choćby kieszenie na odtwarzacze mp3 i i-pod’y, a nawet system bezpiecznego audio. Doskonałym uzupełnieniem takich fotelików może być ekran LCD w zagłówku, dostępny również w ofercie producenta samochodu. Z pewnością ciekawy film lub gra zaabsorbują uwagę dziecka podczas dłuższych wyjazdów.

Przed zakupem fotelika radzę poświęcić trochę czasu na przegląd internetowych forów tematycznych, no i wypróbowanie wybranego modelu w sklepie lub u znajomych. Ważne, żeby usiadło w nim dziecko, mające nim później podróżować. Wybierając fotelik należy zwrócić uwagę na możliwość regulacji pasów bezpieczeństwa i podstawy oraz łatwość w montażu. Warto także sprawdzić czy foteliki posiadają certyfikaty. Każdy fotelik powinien posiadać homologację, najczęściej jest to ECE R44/03, a także ADAC czy TUV oraz instrukcję obsługi. Należy bardzo uważać przy zakupie fotelików używanych (szczególnie niewiadomego pochodzenia), gdyż istnieje niebezpieczeństwo, że pochodzą one z samochodu powypadkowego. W takim przypadku fotelik może mieć naruszoną konstrukcję lub klamrę pasów bezpieczeństwa, co może być niewidoczne, a stanowić bardzo duże zagrożenie dla prawidłowego zabezpieczenia dziecka w razie wypadku.

Niektóre marki samochodów w swoim wyposażeniu ma specjalne mocowanie fotelików typu ISOFIX*. System polega na mocowaniu korpusu fotelika bezpośrednio do nadwozia auta, nie potrzebne okazują się w tym wypadku pasy bezpieczeństwa. Sztywne zaczepy bazy zatrzaskują się, kiedy gniazdo ulokowane między siedziskiem a oparciem fotela zostanie wsunięte.
* System mocowania fotelików dziecięcych na siedzeniach w samochodach. System ISOFIX składa się z uchwytów, które znajdują się między siedzeniem, a oparciem fotela. Uchwyty te są przymocowane bezpośrednio do karoserii pojazdu, co daje większe bezpieczeństwo. System ten jest standardowy od 1999 roku.
Po prawidłowym zamontowaniu nowo zakupionego fotelika oraz dopasowaniu go do potrzeb naszej pociechy, pozostaje wyruszyć w drogę. Podczas przewożenia dziecka w samochodzie, wymagane jest od nas pełne skupienie, a styl jazdy, należy złagodzić, nie tylko ze względu na bezpieczeństwo w ruchu drogowym, ale również dlatego, że dziecko źle znosi wszelkie szarpnięcia, przechyły lub przeciążenia. Szczególnie musimy uważać, gdy dziecko wieziemy sami i musimy pogodzić zadania kierowcy z funkcjami opiekuńczymi. Aby sobie ułatwić zadanie i zjednać przychylność współużytkowników drogi, warto nakleić na tylnej szybie nalepki, bądź zaczepić przywieszki, informujące o małym pasażerze wewnątrz pojazdu. Komunikują one innym, że właśnie wieziemy dziecko i generują większą dozę wyrozumiałości dla naszej jazdy.

PAMIĘTAJ:

• Podczas jazdy pasy dziecka powinny być tak wyregulowane, aby nie było zbędnego luzu.
• Zablokuj na wszelki wypadek tylne drzwi od strony dziecka.
• Sprawdzaj od czasu do czasu czy fotelik jest stabilnie umocowany.
• Nie wolno wozić nic na półce przy tylnej szybie samochodu – w razie wypadku lub ostrego hamowania przedmioty nawet te lekkie mogą uderzyć w dziecko.
• Zamontuj dodatkowe lusterko, które pozwala nam widzieć dziecko na tylnym siedzeniu bez odwracania głowy.
• Podczas jazdy nie wyjmuj dziecka z fotelika nawet, jeżeli płacze. Zatrzymaj się na krótki postój i pozwól dziecku trochę pobiegać.
• Daj dobry przykład i zapinaj pasy.
• Nie należy zostawiać dziecka samego w samochodzie, nawet na chwilę (obok również). Niezależnie od tego, że pociecha może sama napsocić (szczególną inwencją cechują się starsze dzieci, potrafiące odnaleźć w aucie różne „przydatne” rzeczy typu: zapałki, ostre przedmioty itp.), to również środowisko potrafi stwarzać zagrożenia (np. upał, mróz itp.). Zdarzały się też przypadki, że nieświadomy złodziej odjeżdżał skradzionym samochodem z dzieckiem na tylnym siedzeniu.
• Zadbajmy też, aby nie udostępniać dzieciom kluczyków od samochodu. Zagubienie lub niewłaściwe użycie może nas unieruchomić na długi czas, nie mówiąc już o jeszcze gorszych skutkach, gdyby smykowi udało się uruchomić pojazd.
• Pamiętajmy, że zależnie od pochylenia terenu drzwi potrafią zamykać się same. Nie sposób nie wspomnieć przy tym o dość częstych urazach kończyn, spowodowanych przytrzaśnięciem ich drzwiami lub pokrywami.

Aby podróżować komfortowo z dzieckiem, należy zadbać o stworzenie dobrej atmosfery w samochodzie. W samochodach wyposażonych w klimatyzację, lepiej nigdy nie włączać jej na pełny regulator, ponieważ jest to najczęstszą przyczyną przeziębień u dzieci. Nawet jeśli samochód jest klimatyzowany, należy pamiętać o wietrzeniu samochodu. Aby uniknąć przeciągu, najlepiej uchylić okna po przekątnej, np. od strony kierowcy i pasażera siedzącego z tyłu po prawej stronie.

W czasie dłuższej podróży należy również zadbać o postoje. Kiedy niemowlak może się zdarzyć prześpi większość drogi, starsze dzieci potrzebują co 2-3 godziny przerwy na poruszanie się. O ile to możliwe, na miejsce postoju lepiej wybrać las, niż parking przed stacją benzynową.
Jeśli w podróż wyrusza cała rodzina, jedno z rodziców powinno usiąść z dzieckiem z tyłu. Warto mieć pod ręką torbę z zabawkami, ale wszystkich skarbów nie wyciągajcie od razu, bo za szybko się opatrzą. Koniecznie należy zabrać ukochaną przytulankę dziecka. Z nią łatwiejsza będzie i podróż, i pobyt w nowym miejscu.
Przedszkolakom (ale i niektórym dwulatkom) można zaproponować wspólne zabawy słowne (pomysły zabaw pochodzą ze strony www.edziecko.pl):

* Kto pierwszy zobaczy krowę (bociana, zieloną ciężarówkę, dom z czerwonym dachem...). Taka zabawa może trwać w nieskończoność (czyli kilkanaście minut).

* Prawda czy fałsz? Zadajecie dziecku pytania: „Ptaki mają skrzydła?” - „Tak!”, „Samochody mają dzioby?” - „Nie!”, „Ptaki mają dzioby!” - „Tak!” i tak dalej. Naprawdę łatwo się pomylić, co wywoła niejedną salwę śmiechu.

* Co to takiego? Do zabawy w rozpoznawanie przedmiotów potrzebna będzie nieprzezroczysta papierowa torebka. Maluch zamyka oczy, a wy wkładacie do torby tajemniczy przedmiot (np. znalezioną na postoju szyszkę lub kamyk). Zadaniem dziecka jest odgadnąć dotykiem, co to takiego.

* Płynie statek na literę... To zabawa dla starszych przedszkolaków. Uczestnicy wymyślają słowa zaczynające się na tę samą literę (np. „A” - arbuz, Antek, agrest, antena).

* Rodzinny chór. Przy odpowiednio dobranym repertuarze wspólne śpiewanie sprawi frajdę małym i dużym pasażerom.

Warto jest zabrać na podróż lekkostrawne, łatwe do podania i niebrudzące rąk przekąski. Mogą to być kanapki - jak najmniejsze bez sosów i jarzyn w środku; warzywa pokrojone na niewielkie kawałki; owoce - te mniej soczyste np. jabłka, morele, banany, mandarynki; przegryzki - małe wafle ryżowe, chrupki kukurydziane. Lepiej unikać słodyczy, które w ogóle nie są zdrowe, a poza tym bardziej chce się po nich pić. Do picia w podróży najlepsza jest nie gazowana woda mineralna: dobrze gasi pragnienie, nawet gdy się wyleje, nikogo nie pobrudzi, a w razie potrzeby można nią umyć ręce i buzię.

Jeśli koniecznie musimy zjeść obiad w przydrożnym barze, najlepiej wybierać duży obiekt w miejscu, gdzie panuje spory ruch, co do minimum ogranicza niebezpieczeństwo natrafienia na nieświeże produkty. Wybierajcie jak najprostsze potrawy, raczej bezmięsne i gotowane, a nie smażone.

Na szczęście pewne nawyki i zachowania z czasem wchodzą w krew tak rodzicom, jak i dzieciom, a wspólne podróże stają się wówczas łatwiejsze i przyjemniejsze. Ale to nie powinno nas zwalniać z zachowania stałej czujności, bo zazwyczaj zdarzają się sytuacje niestandardowe, które wymagają rozwagi i opanowania.

Życząc dużo rozwagi, cierpliwości i udanych wyjazdów rodzinnych,

Wasz
Radzio

powrót